81. YATSIDAN SONRA KONUŞMANIN
MEKRUH OLDUĞU
Bu başlıkla
anlatılmak istenilen, diğer vakitlerde konuşulan mübah sözler
olup, bunları konuşmakla konuşmamak arasında bir fark yoktur. Bu
vaktin dışında haram veya mekruh kabul edilen sözler ve sohbetler,
yatsıdan sonra daha da şiddetle haram ve mekruhtur. İlim
müzâkeresi, sâlihlerin hayat hikâyelerinin anlatılması, güzel ve
üstün ahlâktan bahsedilmesi, misâfirlerle sohbet, muhtaç olanın
ihtiyacının giderilmesi ve benzeri hayırlı işler hakkında konuşmak
mekruh değil müstehaptır. Herhangi bir mâzeret veya bir engel
sebebiyle konuşmak da mekruh değildir. Andığım bu konuların her
biri hakkında bir çok sahih hadis bulunmaktadır. |
٨١- باب كراهة الحديث بعد العشاء الآخرة
والمُرادُ بِهِ الحَديثُ الذي يَكُونُ مُبَاحاً في غَيرِ هذا
الوَقْتِ، وَفِعْلُهُ وَتَرْكُهُ سواءٌ . فَأَمَّا الحَديثُ
المُحَرَّمُ أو المَكرُوهُ في غير هذا الوقتِ ، فَهُوَ في هذا الوقت
أشَدُّ تَحريماً وَكَرَاهَةً . وأَمَّا الحَديثُ في الخَيرِ
كَمُذَاكَرَةِ العِلْمِ وَحِكايَاتِ الصَّالِحِينَ ، وَمَكَارِمِ
الأخْلاَقِ ، والحَديث مع الضَّيفِ ، ومع طالبِ حَاجَةٍ ، ونحو ذلك ،
فلا كَرَاهَة فيه ، بل هُوَ مُسْتَحَبٌّ ، وكَذَا الحَديثُ لِعُذْرٍ
وعَارِضٍ لا كَراهَةَ فِيه . وقد تظاهَرَتِ الأحَاديثُ الصَّحيحةُ
على كُلِّ ما ذَكَرْتُهُ . |
|
1747. Ebû Berze
radıyallahu anh'den rivayet
edildiğine göre Resûlüllah
sallallahu aleyhi ve sellem, yatsı
namazından önce uyumayı, yatsı namazından sonra da konuşmayı hoş
karşılamazdı.
Buhârî, Mevâkît 23;
Müslim, Mesâcid 236 . Ayrıca
bk. Tirmizî, Mevâkît 11;
Nesâî, Mevâkît 20;
İbn Mâce, Salât 12 |
١٧٤٧-
عن أبي بَرْزَةَ رَضِيَ اللّه عَنْهُ
: أنَّ رسولَ اللّه صَلّى اللّه عَلَيْهِ
وسَلَّم كان يكرهُ النَّومَ قَبْلَ العِشَاءِ والحَديثَ
بَعْدَهَا . متفقٌ عليه . |
|
1748. İbn Ömer
radıyallahu anhümâ'dan rivayet edildiğine göre
Resûlüllah
sallallahu aleyhi ve sellem
hayatının sonlarında cemaate yatsı namazını kıldırıp selâm
verdikten sonra şöyle buyurdu:
"Bu
geceyi
görüyorsunuz
ya!
İşte bu
geceden
itibaren
yüz sene sonra
bugün
yeryüzünde olanlardan
hiç kimse
hayatta
kalmayacaktır."
Buhârî, İlim 41, Mevâkît 20,
40; Müslim, Fezâilü's-sahâbe
217 |
١٧٤٨-
عن ابن عمر رضي اللّه عنهما : أنَّ
رسولَ اللّه صَلّى اللّه عَلَيْهِ وسَلَّم
صَلَّى العِشَاء في آخِرِ حَيَاتِهِ ، فَلَمَّا سَلَّمَ قال :
( أرأيْتَكُمْ لَيْلَتَكُمْ هذِه ؟ فَإنَّ
عَلَى رَأسِ مِئَةِ سَنَةٍ لاَ يَبْقَى مِمَّنْ هُوَ علَى ظَهْرِ
الأرْضِ اليَومَ أحَدٌ ) . متفق
عليه . |
|
1749. Enes
radıyallahu anh'den rivayet
edildiğine göre sahâbîler Peygamber
sallallahu aleyhi ve sellem'in
mescide gelmesini beklediler. Neticede gece yarısına yakın bir
zamanda onların yanına geldi ve yatsı namazını kıldırdı. Namazdan
sonra bize bir konuşma yaptı ve şöyle buyurdu:
"Dikkatinizi çekerim! İnsanlar
namazlarını kılıp ardından uyudular. Sizler ise namazı
beklediğiniz sürece namaz sevabı kazandınız."
Buhârî, Mevâkît 25 |
١٧٤٩-
وعن أنس رَضِيَ اللّه عَنْهُ :
أنَّهم انتظروا النَّبِيَّ صَلّى اللّه
عَلَيْهِ وسَلَّم ، فَجَاءهُمْ قَريباً مِنْ شَطْرِ اللَّيْلِ
فَصَلَّى بِهِمْ - يَعْنِي :
العِشَاءَ - ثمَّ خَطَبنا
فقالَ :
( ألاَ إنَّ النَّاسَ قَدْ صَلُّوا ، ثُمَّ
رَقَدُوا ، وَإنَّكُمْ لَنْ تَزَالُوا فِي صَلاَةٍ مَا انْتَظَرْتُمُ
الصَّلاَةَ ) . رواه البخاري
. |